Rejestr dłużników od jakiej kwoty i po ilu dniach zwłoki

Pytanie o kwotę ma dwie odpowiedzi, bo w Polsce działają dwa rodzaje rejestrów. Pierwszy to biura informacji gospodarczej, których progi wyznacza ustawa. Drugi to publiczny rejestr dłużników taki jak nasz, który nie jest biurem i stosuje własne zasady, celowo ostrzejsze od ustawowych. Poniżej oba zestawy progów obok siebie i kilka przykładów liczenia.

Próg to 500 zł i 60 dni od terminu płatności

Żeby wpis został przyjęty, dług musi spełnić dwa progi liczbowe naraz:

• kwota: łącznie co najmniej 500 zł wobec jednego wierzyciela,
• czas: co najmniej 60 dni od dnia wymagalności, czyli od terminu płatności z faktury albo umowy.

Do tego dochodzą dwa terminy proceduralne. Wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o publikacji musi być wysłane co najmniej 31 dni przed zgłoszeniem, a po zgłoszeniu dłużnik dostaje od serwisu zawiadomienie i 14 dni na spłatę albo sprzeciw. Dopiero potem wpis jest widoczny.

Nasze progi są ostrzejsze niż w ustawie o biurach informacji gospodarczej

Biura informacji gospodarczej działają na podstawie ustawy z 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych. Ustawa pozwala przekazać do biura informację o długu przedsiębiorcy, gdy zobowiązanie wynosi co najmniej 500 zł, jest wymagalne od co najmniej 30 dni i upłynął co najmniej miesiąc od wysłania dłużnikowi wezwania z ostrzeżeniem o zamiarze przekazania danych do biura. Dla długów konsumentów ustawa przewiduje niższy próg kwotowy, ale konsumentów nasz rejestr nie dotyczy.

Aktualne brzmienie przepisów zawsze warto sprawdzić u źródła. Tekst ustawy znajdziesz w Internetowym Systemie Aktów Prawnych pod adresem isap.sejm.gov.pl. Dluznicy.info nie jest biurem informacji gospodarczej w rozumieniu tej ustawy. Traktujemy ją jako miarę staranności i dlatego czekamy dwa razy dłużej, zanim wpis w ogóle może powstać. Szersze porównanie obu rozwiązań jest w poradniku rejestr dłużników a BIG.

Do kwoty liczy się należność główna, a nie odsetki

Próg 500 zł dotyczy sumy należności głównych, czyli kwot z faktur albo umów. Kilka zasad, które rozstrzygają większość wątpliwości:

• Faktury można sumować. Trzy faktury po 200 zł wobec tego samego kontrahenta dają 600 zł i przekraczają próg, o ile każda z nich jest wymagalna od co najmniej 60 dni.
• Liczy się kwota z dokumentu. Wpis pokazuje tyle, ile dłużnik ma zapłacić według faktury albo umowy.
• Odsetki i koszty nie budują progu. Wpis, w którym jedyną pozycją są odsetki, rekompensata za koszty odzyskiwania należności albo koszty sądowe, nie jest przyjmowany.
• Częściowa spłata obniża kwotę. Do progu liczy się to, co faktycznie zostało do zapłaty. Jeśli po wpłacie zostaje mniej niż 500 zł, wpisu nie zgłosisz.
• Kara umowna wymaga wyroku. Bez prawomocnego orzeczenia kary umownej nie wpisujemy, bo jej wysokość bywa sporna.

Przykłady liczenia

Sześćdziesiąt dni liczysz od terminu płatności, nie od daty wystawienia

Dzień wymagalności to pierwszy dzień po terminie płatności wskazanym na fakturze albo w umowie. Faktura wystawiona 1 marca z terminem 30 dni staje się wymagalna na początku kwietnia, a wpis można zgłosić najwcześniej na początku czerwca. Jeśli strony przesunęły termin aneksem albo ugodą, liczy się nowy termin. Ugoda z harmonogramem rat oznacza, że wymagalna jest tylko rata, której termin minął.

Jest też górna granica. Wpis nie zostanie przyjęty, gdy do końca biegu przedawnienia zostało mniej niż 30 dni. Roszczenia związane z prowadzeniem działalności przedawniają się co do zasady po trzech latach, z końcem roku kalendarzowego (art. 118 Kodeksu cywilnego), a roszczenia ze sprzedaży towaru po dwóch.

Progi chronią obie strony przed pochopnym wpisem

Kwota 500 zł odsiewa drobne rozbieżności, które częściej wynikają z pomyłki w księgowości niż z braku zamiaru zapłaty: niedopłatę po korekcie, nierozliczony rabat, opłatę za transport, o której nikt nie pamiętał. Okres 60 dni daje czas na zwykłe wyjaśnienia. W tym czasie większość opóźnień kończy się zapłatą po jednym telefonie albo monicie, a zagubione faktury się odnajdują.

Dla wierzyciela oznacza to mniej sprzeciwów. Wpis zgłoszony po dwóch miesiącach, z fakturą i wezwaniem, rzadko jest zaskoczeniem dla dłużnika i rzadko opiera się na nieporozumieniu. Dla sprawdzających progi są informacją o wadze wpisu: każda pozycja w rejestrze to dług, który przetrwał co najmniej 60 dni, jedno wezwanie z ostrzeżeniem i 14 dni na reakcję po zawiadomieniu.

Warto też pamiętać o limicie po stronie wierzyciela. Plan abonamentu określa liczbę nowych wpisów w miesiącu, więc przy wielu drobnych zaległościach lepiej połączyć faktury jednego kontrahenta w jeden wpis, niż zgłaszać je osobno.

Przy niższej kwocie zostaje wezwanie i sprawdzanie kontrahenta

Dług poniżej progu nie znika, tylko wymaga innej drogi. Możesz wysłać wezwanie do zapłaty, wstrzymać kolejne dostawy albo przejść na przedpłatę. Jeśli ten sam kontrahent zalega z kolejną fakturą, kwoty się sumują i próg zostaje przekroczony.

Niezależnie od kwoty warto wiedzieć, czy inni dostawcy mają z tą firmą ten sam problem. Wyszukiwarka na stronie sprawdź, czy firma ma długi pokazuje aktywne wpisy spółki za darmo i bez konta. Gdy dług spełnia oba progi, kolejne kroki opisuje poradnik jak wpisać dłużnika do rejestru.